DJ-ImageSlider

  • super-foto-146.jpg
  • super-foto-19.jpg
  • nowe-25.jpg
  • super-foto-10.jpg
  • super-foto-184.jpg
  • super-foto-164.jpg
  • super-foto-33.jpg
  • super-foto-93.jpg
  • super-foto-178.jpg
  • super-foto-69.jpg
  • super-foto-109.jpg
  • super-foto-131.jpg
  • super-foto-129.jpg
  • super-foto-203.jpg
  • super-foto-7.jpg
  • super-foto-182.jpg
  • super-foto-145.jpg
  • super-foto-361.jpg
  • super-foto-148.jpg
  • nowe-43.jpg
  • super-foto-147.jpg
  • super-foto-66.jpg
  • super-foto-1741.jpg
  • super-foto-172.jpg
  • nowe-38.jpg
  • super-foto-79.jpg
  • nowe-23.jpg
  • super-foto-55.jpg
  • super-foto-91.jpg
  • super-foto-81-a.jpg
  • super-foto-204.jpg
  • super-foto-12.jpg
  • super-foto-1721.jpg
  • super-foto-1731.jpg
  • super-foto-64.jpg
  • super-foto-22.jpg
  • super-foto-321.jpg
  • super-foto-63.jpg
  • super-foto-208.jpg
  • super-foto-6.jpg
  • super-foto-37.jpg
  • super-foto-80.jpg
  • super-foto-161.jpg
  • super-foto-116.jpg
  • super-foto-84.jpg
  • super-foto-90.jpg
  • super-foto-97.jpg
  • super-foto-194.jpg
  • super-foto-20.jpg
  • super-foto-89.jpg

Rezerwacja

Galeria

Warto poczytać

  • Angkor Jacek Pałkiewicz, BELONA 1998
  • Angkor i imperium khmerskie. John Andric, PIW W-wa, 1979
  • Hinduizm. Julien Ries, WAM Zysk i S-ka
  • Azja Południow-Wschodnia - Mały Praktyczny Przewodnik. Jan Cymcyk, Olsztyn 1992
  • Tajlandia. Friedrich Hellmich, PAGINA 1998
  • Bangkok. Remigiusz Mielcarek, SORUS 1997
  • Szlaki dla obieżyświatów - 4. Poznań 2002
  • Prawdziwy koniec królestwa słoni. Lech Niekrasz, W MON 1980
  • Uśmiech złotego Buddy. Janusz Wolniewicz
  • Mnisi w szafranowych szatach. Bogdan Szczygieł, KAW 1983
  • Tajlandia - praktyczny przewodnik PASCAL 1999
  • Birma, Tajlandia - przewodnik trampingowy. Młodzieżowa Agencja Wydawnicza, Warszawa1982
  • Podróż z Syjamu do Tajlandii. Lech Niekrasz, Robotnicza Spółdzielnia Wydawnicza, Warszawawa 1982
  • Konkwistadorzy, korsarze, kupcy. Edward Słuczański
  • Bambusowa klepsydra. A. Górnicki
  • Birmańskie dni. Georg Orwell, Rachocki i s-ka, Pruszków 1997
  • Listy ze Wschodu. Rudyard Kipling

Wietnamskie ABC

Image

Wietnam, kraj, w którym po dziesięcioleciach wojny powoli następuje proces normalizacji życia, leży na Półwyspie Indochińskim, a jego rozciągłość południkowa wynosi 1,7 tyś. km, a równoleżnikowa od 50 km w najwęższym miejscu do 600 km. Sąsiaduje od północy z Chinami (długość granic 1150 km), a od zachodu z Kambodżą! (930 km) i Laosem (1650 km). Od wschodu i południa kraj oblewają wody Morza Południowochińskiego. Linia brzegowa długości około 2,5 tyś. km jest silnie rozczłonkowana. Wybrzeże jest niskie i zabagnione w deltach rzek, na pozostałych obszarach przeważnie górzyste, urozmaicone licznymi niewielkimi półwyspami i wyspami (największe Cat Ba i Cai Bau w Zat. Tonkijskiej oraz Phu Quoc w Zat. Tajlandzkiej).

Wietnam jest republiką socjalistyczną, w której funkcje głowy państwa sprawuje prezydent, wybierany na pięcioletnią kadencję spośród członków Zgromadzenia Narodowego. Władzę ustawodawczą sprawuje Zgromadzenie Narodowe, liczące 395 członków wybieranych na 5 lat w głosowaniu powszechnym. Wiodącą siłą polityczną jest Komunistyczna Partia Wietnamu, wspomagana przez Partię Socjalistyczna i Partię Demokratyczną. Kraj podzielony jest na siedem regionów, 50 prowincji i trzy miasta wydzielone: Hanoi, Ho Chi Min (dawniej Sajgon oraz Hajfong.

Wietnam - kraj leżący nad morzem ma 3260 km linii brzegowej (dłuższa niż długość kraju), z ponad 20 znanymi morskimi kurortami, na północy t Tra Co, Do Son, Ha Long, który jest zarazem przepiękną zatoką uznaną przez UNESCO za światowe dziedzictwo naturalne, a na południu, gdzie przez cały rok można cieszyć się słońcem i upałem - plaże w Da Nang, Nha Trang, Vung Tau.

Image

Wietnam, mimo że jest krajem o klimacie podzwrotnikowym, posiada również kurorty o klimacie umiarkowanym jak Sa Pa, Tam Dao, Da Lat, leżące ponad tyśiąc metrów nad poziomem morza. Da Lat jest również miastem lasów iglastych, wodospadów i pięknych kwiatów. Turyści przyjeżdżający do Da Lat są oczarowani przez dźwięk muzycznych instrumentów mniejszości narodowych zamieszkujących Centralny Płaskowyż Tay Nguyen.

Parki narodowe z bogatą kolekcją różnorodnych gatunków roślin i zwierząt tropikalnych (Cuc Phuong, Cat Ba, Con Dao) oraz znane i cenione ptasie ogrody w Minh Hai (80 gatunków ptaków) czy w Tam Nong stanowią atrakcję turystyczną.


Wietnam jest krajem o historii liczącej 4 tyś. lat, gdzie do dziś zachowało się wiele wartościowych budowli i obiektów - Chua Mot Cot (Pagoda na Jednej Kolumnie), Van Mieu (Świątynia Literatury) w Ha Noi, Świątynia Dynastii Hungów w Vinh Phu, Thap Cham (Świątynia Czamów) oraz Cytadela w Hue.

 

Image

Warunki naturalne

Image

ImageWietnam ma kształt litery S, leży na wschodniej części półwyspu Indochin, w środku regionu Azji Południowo-Wschodniej, na północy graniczy z Chinami, na zachodzie z Laosem i Kambodżą, na wschodzie i południu z Oceanem Spokojnym. Niziny leżą głównie we wschodniej i południowej części kraju. Terytorium morskie Wietnamu zajmuje około 1 mln km2 z 3 tyś. km wybrzeża wzdłuż Morza Wschodniego. Te góry i morza zawierają wiele bogactw i surowców naturalnych.

W południowo-zachodniej części Wietnamu znajduje się rozległa wyżyna na wysokości 1000 m n.p.m. pokryta czerwoną ziemią, co sprzyja uprawie drzew przemysłowych zarówno tropikalnych jak i strefy umiarkowanej (kawa, kauczuk, herbata, kakao).

Wzdłuż wybrzeża, z północy na południe, znajduje się wiele przepięknych plaż, zwłaszcza zatoka Ha Long z ponad 3 tysiącami wysepek, uznana przez UNESCO za światowe dziedzictwo naturalne. Wietnam posiada również wiele terenów dżungli pierwotnej, nie dotkniętej przez człowieka, z rzadkimi gatunkami zwierząt i roślin, wyżyny o klimacie umiarkowanym i unikatowym krajobrazie jak Sa Pa, Da Lat oraz niezliczona ilość jezior, wodospadów, strumieni, jaskiń.

Wietnam jest krajem górzysto-wyżynnym (70% kraju), porozcinanym tektonicznymi obniżeniami i głębokimi dolinami rzek. W północno-zachodniej części kraju wznoszą się, zbudowane z granitów, piaskowców i wapieni, łańcuchy górskie rozdzielone doliną Rzeki Czarnej: Sip Song, Chau Thai i Hoang Lien Son z najwyższym szczytem kraju Phan Si Pan (3142 m n.p.m.). Na północ od Rzeki Czerwonej leży wapienna wyżyna Viet Bac. W środkowej i południowej części kraju, wzdłuż granicy z Laosem ciągną się Góry Annamskie, zbudowane ze skał krystalicznych i wapiennych o silnie rozwiniętych zjawiskach krasowych.

Image

 

Strefa ta składa z wysokich masywów (Ngoc Linh, 2598 m n.p.m.) i równanych płaskowyżów (Tay Nguyen). Aluwialne niziny występują wzdłuż wybrzeży oraz w deltach rzeki Czerwonej i Mekongu. Delty urozmaicają migoty zbudowane (izolowane ostańce).

Wietnam leży w strefie klimatu monsunowego wilgotnego, na północy zwrotnikowego, na południu równikowego. Średnia temperatura najchłodniejszego miesiąca waha się od 13°C na północy do 23°C na południu, a najcieplejszego miesiąca odpowiednio od 28°C do 30°C. Opady przynoszone są przez letni południowo-zachodni monsun (maj-październik). Średnia suma opadów wynosi od 1000 mm do 3000 mm w Górach Annamskich. Latem na wybrzeżach zdarzają się katastrofalne w skutkach tajfuny.

Image

Tworzące gęstą sieć rzeki należą do zlewiska Morza Południowochińskiego i do najważniejszych należą: Rzeka Czerwona (Song Hong) z dopływem Rzeką Czarną (Song Da), uchodząca rozległą (ok. 25 tyś. km kw.) deltą do Zatoki Tonkijskiej oraz Mekong, który również tworzy deltę (ok. 70 tyś. km kw.), rocznie zwiększającą się o około 100 metrów. Środkowy Wietnam odwadniają krótkie rzeki: Song Ma, Song Ba i Song Ca. Na rzekach górskich liczne są bystrza i wodospady. Rzeki Wietnamu wykorzystywane są głównie do nawadniania. Jezior jest niewiele (największe - Dac Lac).

Naturalna szata roślinna kraju została w znacznym stopniu zniszczona. Dominują sawanny i podrównikowe lasy monsunowe z "drzewem żelaznym", bang-lang (o dużej sprężystości) i kamforowym. Powyżej 1000 m n.p.m. występują lasy strefy umiarkowanej z dębem, sosną, bukiem, a wzdłuż wybrzeży - lasy namorzynowe. Świat zwierzęcy reprezentują: słonie indyjskie, tapiry malajskie, bawoły i antylopy (garna), tygrysy, lamparty, małpy (gibbony, makaki), bogactwo ptaków (kuraki, turkuśniki) i gadów (pyton tygrysi, siatkowy oraz gekon).

 

Image

Historia

Image

Badania archeologiczne przeprowadzone w ostatnich latach potwierdzają obecność człowieka na terytorium Wietnamu w paleolicie (300.000-500.000 lat temu). Natomiast w neolicie, cywilizacje Hoa Binh - Bac Son (10 tys. lat p.n.e.) rozwijały swe umiejętności rolnicze i hodowlane, a możliwe że również sztukę uprawy ryżu wodnego. Naród wietnamski powstał i ukształtował się na terenie delty Rzeki Czerwonej i Rzeki Konnej (północna część obecnego Wietnamu) i poprzez ciągłą walkę z żywiołami rozwinęła się cywilizacja ryżu wodnego i wsi. W epoce miedzi, powstała uznana cywilizacja Dong Son, która charakteryzowała się wysokim poziomem rozwoju technicznego i artystycznego. Antropolodzy, historycy i archeolodzy również potwierdzają istnienie ery dynastii Hung około 1000 p.n.e. Wtedy również powstało pierwsze państwo wietnamskie pod nazwą Van Lang, a później Au Lac. W II wieku p.n.e. Au Lac został podbity przez potężne Imperium Hanów z Północy.

Według tradycji wietnamskiej państwo Van Lang zostało podbite w III w. p.n.e. przez sąsiednie Tay Au, które na terytorium obecnego Bac Bo założyło królestwo Au Lac. Od 11l r. p.n.e. do 939 r. wchodziło ono w skład Chin. Rozpowszechniło się wówczas pismo chińskie, buddyzm, a następnie konfucjanizm. Tonkin (północna część Wietnamu) i Annam (środkowa część) wyzwoliły się spod chińskiego panowania w 939 r. i do roku 1884 tworzyły, mimo najazdów chińskich oraz wewnętrznych konfliktów zbrojnych i podziałów, niepodległe państwo.

W X wieku naszej ery, odzyskano niepodległość i zbudowano państwo o nazwie Dai Viet. Następne wieki to rządy kolejnych dynastii Ly (XI i XII w.), Tran (XIII i XIV w.) oraz Le (XV-XVIIw.), które odznaczały się sprawnym aparatem administracyjnym, silnym wojskiem oraz wysoko rozwiniętą gospodarką i kulturą. W XVII i XVIII wieku system feudalny uległ poważnemu osłabieniu, co spowodowało wybuch kolejnych powstań chłopskich, w tym powstanie Tay Son (1771-1802), po zwycięstwie którego na krótki czas zapanował pokój w państwie, gdyż wkrótce potem ustanowiono dynastię Nguyen, ostatnia dynastia feudalna w Wietnamie.

Image

Jedynie w latach 1406-1418 Wietnam stał się krótkotrwała zdobyczą Chin. W XV w. rozszerzył swoje granice na południe, podbijając królestwo Czampa (1472), a w 1658 r. wyłączono tzw. Kochinchinę, czyli rejon delty Mekongu. Pierwsi europejscy kupcy i misjonarze pojawili się w tym rejonie w XVI wieku. Trzysta lat później Francja rozpoczęła pierwszą wojnę kolonialną z Wietnamem (1858-1862), w wyniku której zajęła południowo-wschodnie prowincje kraju i przekształciła je w kolonie. Po II wojnie kolonialnej (1883-1884) Wietnam stał się francuskim protektoratem i został podzielony na 3 części: Kochinchinę (Nam Bo) bez wietnamskiej administracji oraz Tonkin (Bac Bo) i Annam (Trung Bo) z formalnymi rządami króla. W 1887 r. wraz z Kambodżą i Laosem został włączony do Francuskich Indochin. Na początku XX w. w kraju rozwijał się ruch narodowowyzwoleńczy. W 1930 r. Powstała Komunistyczna Partia Indochin (od 1951 r. Komunistyczna Partia Wietnamu) z Ho Chi Minhem na czele, która przejęła hegemonię w ruchu narodowowyzwoleńczym. We wrześniu 1940 r. Japończycy za zgodą władz Vichy (południowa Francja) rozpoczęli, trwającą do 1945 r., okupację Wietnamu. 2 września 1945 r. Ho Chi Minh proklamował niepodległość całego państwa i utworzenie Demokratycznej Republiki Wietnamu (DRW). Francja początkowo uznała jej niepodległość, lecz w 1946 r. podjęła próby ponownego skolonizowania tego kraju (wojna indochińska). W 1948 r. powołała w południowej części Republikę Wietnamu z byłym cesarzem Bao Daiem na czele. Francuzi wycofali się dopiero w 1954 r. po klęsce pod Dien Bien Phu, a w myśl układu genewskiego Wietnam podzielono linią demarkacyjną w pobliżu 17° szerokości geograficznej północnej na DRW i Wietnam Południowy. Ponownie kraj ten został zjednoczony w 1975 r. po wyniszczającej wojnie domowej (od 1964 r.) i zakończonej zwycięstwem komunistycznej Północy i wycofaniem się wspierających Południe wojsk amerykańskich. W latach 1975-1989 wojska wietnamskie okupowały Kambodżę. W 1994 r. Stany Zjednoczone Ameryki zniosły embargo ekonomiczne, a rok później nawiązały z Wietnamem stosunki dyplomatyczne.

Image

Po podziale kraju w 1954 r., w Wietnamie Południowym, ze stolicą w Sajgonie, popieranym przez Stany Zjednoczone, nie wprowadzono potrzebnych reform gospodarczych. Narastało wskutek tego niezadowolenie społeczne, podsycane przez ruch partyzancki Vietcongu. Wysuwano postulaty zjednoczenia kraju, prowadzono burzliwe demonstracje. W 1964 r. reżim sajgoński, wspomagany przez Stany Zjednoczone rozpoczął otwartą wojnę przeciw powstańcom. Stany Zjednoczone po raz pierwszy zbombardowały DRW. Mimo zastosowania najnowocześniejszych zdobyczy techniki wojennej, zrzuceniu 7 mln ton bomb, rozpyleniu defoliantów powodujących zniszczenie roślinności i upraw na ponad 16 tyś. km kw. powierzchni kraju oraz poświęceniu wielu tysięcy amerykańskich żołnierzy (w walkach zginęło ok. 65 tyś. osób) nie udało się jednak przełamać determinacji wietnamskich partyzantów, wspomaganych przez kraje socjalistyczne. W latach 1965-1973 w Wietnamie walczyło ok. 2,8 mln amerykańskich żołnierzy.


 

Po dwuletnim zawieszeniu broni i wycofaniu wojsk amerykańskich 30.IV.1975 r. partyzanci zdobyli Sajgon i nastąpiło faktyczne zjednoczenie (formalne w 1976 r.). W walkach zginęło ok. 1 min Wietnamczyków (po obu stronach). Władzę w kraju przejęli komuniści. Do 1979 r. wielu Wietnamczyków ze względów politycznych lub ekonomicznych opuściło kraj, uciekając najczęściej małymi łodziami do państw sąsiednich. Cześć z nich zginęła w czasie sztormów lub z rąk piratów, a część porozsyłano do obozów uchodźców po całym świecie. Wiele tysięcy Wietnamczyków nadal jednak przebywa w obozach dla uchodźców w całej Azji, stanowiąc ciężar dla niebogatych państw azjatyckich, dlatego obiecywane są zasiłki dla repatriantów, pragnących rozpocząć nowe życie w ojczyźnie.

Po wielu latach wojen, kraj został doszczętnie zniszczony. W latach od 1975 do 1986, Wietnam musiał sobie radzić z wieloma problemami: skutki wojenne, problemy społeczne, fala imigrantów, wojna na granicy południowo-zachodniej przeciwko Czerwonym Khmerom, konflikt przygraniczny z Chinami, embargo USA i państw zachodnich, nieustanne kataklizmy postawiły kraj w bardzo ciężkiej sytuacji. Kryzys gospodarczy na początku lat 80-tych pogłębiał się, inflacja w 1986 osiągnęła rekordowy poziom 774,7%. W 1986r. rozpoczęto gruntowną reformę gospodarczą i administracyjną państwa pod nazwą "Doi Moi" (Odnowa). Mimo negatywnego wpływu rozpadu Związku Radzieckiego i państw Europy Wschodniej, utraty tradycyjnych rynków zbytu, dalszego embarga krajów zachodnich, Wietnam stopniowo przezwyciężał trudy, bariery i odnosiły kolejne, coraz większe sukcesy.

Od 1991 do 1995 średnie tempo wzrostu gospodarczego wynosiło 8,2% PKB. Inflacja systematycznie spada, kurs walut obcych stabilny, bezrobocie jest na bardzo niskim poziomie. Poprawiły się warunki bytowe mieszkańców, poziom edukacji, kultury również znacznie się poprawił. W lutym 1994 roku USA cofnęły embargo na handel z Wietnamem, w lipcu 1995 nawiązały pełne stosunki dyplomatyczne. W sierpniu 1995 roku Wietnam został przyjęty do Stowarzyszenia Narodów Azji Południowo-Wschodniej (ASEAN). Do 2020 roku, celem strategicznym Wietnamu jest stać się krajem uprzemysłowionym.

 

Image

Ludność

Image

Główną grupę etniczną stanowią Wietnamczycy zamieszkujący przeważnie deltę Mekongu, Rzeki Czerwonej oraz nadbrzeżne niziny. Wśród pozostałych około 60 narodowości najliczniejsi są Tajowie, Chińczycy, Khmerzy i Moungowie. Rozmieszczenie ludności jest nierównomierne. Największe zaludnienie cechuje delty Rzeki Czerwonej i Mekongu (ok. 1 tyś. os./km kw.) oraz okolice wielkich miast - Hanoi i Ho Chi Minh (ponad 2 tys. os./km kw.), najmniejsze - regiony górskie na północy kraju (ok. 20 os./km kw.).

Mimo znacznych w ciągu ostatnich dziesięcioleci migracji, liczba ludności (ok. 1,5 mln Wietnamczyków żyje poza granicami kraju) szybko wzrasta, dzięki wysokiemu przyrostowi naturalnemu (20%, w tym współczynnik liczby urodzeń 28%, a zgonów 8%). Średnia długość życia wynosi 68 lat dla kobiet i 63 lata dla mężczyzn.

W miastach żyje 22% społeczeństwa. Ośrodki miejskie zlokalizowane są głównie na wybrzeżu, między stolicą na północy i większym od niej miastem Ho Chi Minh na południu. Wsie wietnamskie są dość duże, gęsto zabudowane domami z drewna i bambusa, kryte słomą ryżową. Na terenach bagiennych i w górach stawia się domy na palach.

ImageImage
Scroll to top